شيخ ذبيح الله محلاتى
52
رياحين الشريعة در ترجمه دانشمندان بانوان شيعه ( فارسي )
فلا تكن أجهل من في الورى * يبيت فى الحب كما يضحى ( در المنثور ) و در حدود سال پانصد يا اوائل قرن ششم هجرت درگذشته در وادى الحجاره امّ على تقية ارمنازيه ارمناز بفتح الف و ميم شهرى است در پنجفرسخى حلب و يا از توابع شهر صور در ساحل بحر شام و اين ام على دختر ابو الفرج غيث بن على بن عبد السلام سلمى است و زوجه حمدون معروف بفاضل و مادر ابو الحسن تاج الدّين على بن حمدون كه در علم و فضل و شعر و فصاحت شهرتى بسزا داشته وقتى در اسكندريه ملازم خدمت سلفى احمد بوده روزى مكتوبى را ديد كه سلفى بدين مضمون نوشته ( در حجرهاى كه ساكن بودم پايم بميخى برخورد و زخم شد و دخترك كوچك مقنعه خود را بپايم بست ) پس تقيه به مجرد ديدن آن مكتوب بالبديهه انشا نمود . لو وجدت السّبيل جدت بخدّي * عوضا عن خمار تلك الوليدة كيف لي أن أقبل اليوم رجلا * سلكت دهرها الطريق الحميدة و قصائد و قطعات فصيح و آبدار وى بسيار بوده و در شوال در سال 579 در سن هفتاد و چهارسالگى درگذشته و پسرش تاج الدّين مذكور نيز از ادباى وقت و از تلامذهء سلفى فوق بوده و در نحو و علم قرائت دستى توانا داشته و سال ششصد و سى هجرت در ارمناز مذكور درگذشت ( ب ) امّ كلثوم بنت عبد ود خواهر عمرو بن عبد ود معروف كه در غزوه خندق بدست امير المؤمنين عليه السلام مقتول شد و اين زن در ادب و فصاحت و كياست و ملاحت و عقل و كمال و حسن و جمال داراى حظى وافر و در فنون شعريه نيز توانا و قادر هنگامى كه خبر به او رسيد كه عمرو كشته شد بر سر جسد عمرو آمد ديد زره قيمتى او را از تنش بيرون نكردند گفت